Kendilerini Temize Çıkaranlar
| ![]() ![]() ![]() |
İnsanlar hatalarına nasıl da bir
kılıf bulur ve silmeye çalışırlar. Birde haklıymış gibi başkalarına suç
atarlar. Bu durum nedeniyle her zaman aklıma Kerbela
Olayı’nda Hz. Hüseyin’i Kûfe’ye davet edip ardından baskı ve korku
nedeniyle ona yardım etmeyerek şehit edilmesine yol açan ve sonrasında
yaşadıkları derin pişmanlığı bir kefaret ve ritüel hareketine dönüştüren
topluluk Tevvâbîn (Tövbe Edenler) gelir. Daha sonra bu guruplar tarihi
süreç içinde Şiilik mezhebinin ve Şii
fıkhının/itikadının kurumsallaşmasında ve matem ritüellerinin (Aşura) oluşmasına
neden olurlar. Şia, İslam dünyasında parçalanmanın temelini atmıştır.
Tarihi Sürecin Gelişimi ve
Ritüelleşme
- Kûfelilerin Daveti: Muaviye’nin ölümünden sonra Kûfe halkı,
Yezid’e biat etmeyerek Hz. Hüseyin’e binlerce bağlılık mektubu gönderdi ve
onu şehirlerine davet etti.
- Kalleşlik ve İhanet: Emevi valisi Ubeydullah bin Ziyad’ın Kûfe’de
kurduğu sert baskı, tehdit ve rüşvet ağı nedeniyle, Kûfe halkı korkarak
Hz. Hüseyin’i Kerbela çöllerinde yapayalnız bıraktı.
- Vicdan Azabı ve Tevvâbîn
Hareketi: Hz. Hüseyin’in şehit
edilmesinin ardından Kûfe’de Süleyman bin Surad liderliğinde büyük bir
pişmanlık dalgası başladı. Kendilerine "Tevvâbîn" diyen bu grup,
günahlarından arınmanın tek yolunun Hz. Hüseyin’in intikamını almak ya da
bu uğurda ölmek olduğuna inandı.
- Ritüel ve Matemin Doğuşu: Tevvâbîn ordusu savaşa gitmeden önce Hz.
Hüseyin’in kabrini ziyaret ederek günlerce ağladı, feryat etti ve tövbe
seansları düzenledi. Bu ağlama, dövünme ve pişmanlık pratikleri, günümüz
Şiiliğindeki Muharrem ayı matem ritüellerinin ve Aşura günü yapılan
yas törenlerinin (sinezen, maktel okumaları) tarihsel kökenini oluşturdu.
- Mezhepsel Kurumsallaşma: Bu derin vicdan azabı, siyasi bir klik olan
Alioğulları taraftarlığını (Şiatu Ali), teolojik ve ritüel boyutları olan
kurumsal bir mezhebe (Şiilik) dönüştüren en güçlü psikolojik motor
oldu.
En Son
Sonraki Yazı
Next Post »
Next Post »

| 

